Tài sản chung của vợ chồng và các nguyên tắc phân chia tài sản dựa trên quy định của pháp luật hiện hành

1. Thế nào là tài sản chung của vợ chồng?

Theo Luật Hôn nhân và Gia đình, tài sản chung bao gồm các loại sau:

• Tài sản do vợ, chồng tạo ra, thu nhập từ lao động, hoạt động sản xuất, kinh doanh trong thời kỳ hôn nhân, Lao động của vợ, chồng trong gia đình (nội trợ) cũng được coi là lao động có thu nhập
• Hoa lợi, lợi tức phát sinh từ tài sản riêng và các thu nhập hợp pháp khác trong thời kỳ hôn nhân
• Tài sản mà vợ chồng được thừa kế chung hoặc được tặng cho chung.
• Tài sản mà vợ chồng thỏa thuận là tài sản chung.
• Nguyên tắc suy đoán: Nếu tài sản đang có tranh chấp mà không có chứng cứ chứng minh là tài sản riêng của mỗi bên thì tài sản đó mặc nhiên được coi là tài sản chung.

Lưu ý về đăng ký quyền sở hữu: Đối với những tài sản như nhà đất, xe cộ, giấy chứng nhận quyền sở hữu phải ghi tên cả hai vợ chồng, trừ khi có thỏa thuận khác. Tuy nhiên, nếu tài sản chỉ đứng tên một người nhưng được tạo lập trong thời kỳ hôn nhân thì vẫn có thể bị xác định là tài sản chung nếu không chứng minh được đó là tài sản riêng.

 

 

2. Nghĩa vụ trả nợ chung

Vợ chồng phải cùng chịu trách nhiệm liên đới đối với các khoản nợ chung, ngay cả khi đã ly hôn. Các khoản nợ chung bao gồm:

• Nợ do cả hai cùng xác lập hoặc một bên xác lập để đáp ứng nhu cầu thiết yếu của gia đình (ăn, ở, mặc, học tập, khám chữa bệnh…).
• Nợ phát sinh từ việc chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản chung.
• Nợ phát sinh từ việc sử dụng tài sản riêng để duy trì khối tài sản chung hoặc tạo nguồn thu nhập chủ yếu cho gia đình.

3. Nguyên tắc phân chia tài sản chung

Khi ly hôn, việc phân chia tài sản sẽ ưu tiên thực hiện theo thỏa thuận của các bên. Nếu không thỏa thuận được, Tòa án sẽ giải quyết theo các nguyên tắc sau:

• Nguyên tắc chia đôi: Tài sản chung về cơ bản sẽ được chia đôi nhưng Tòa án sẽ xem xét các yếu tố để điều chỉnh tỉ lệ:
  • Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng: Bên gặp khó khăn hơn hoặc sức khỏe yếu có thể được ưu tiên.
  • Công sức đóng góp: Xem xét ai là người đóng góp nhiều hơn vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản.
  • Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh để họ có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập.
  • Lỗi của mỗi bên trong việc vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng (như ngoại tình, bạo hành…).
• Hình thức chia: Ưu tiên chia bằng hiện vật. Nếu không thể chia bằng hiện vật thì mới chia theo giá trị tài sản; bên nào nhận phần tài sản có giá trị lớn hơn sẽ phải thanh toán phần chênh lệch cho bên kia.
• Bảo vệ quyền lợi con cái: Tòa án luôn phải ưu tiên bảo vệ quyền lợi hợp pháp của con chưa thành niên hoặc con đã thành niên nhưng mất năng lực hành vi dân sự, không có khả năng lao động.

4. Một số trường hợp đặc biệt

• Tài sản có yếu tố nước ngoài: Nếu một bên là người nước ngoài không được đứng tên quyền sử dụng đất tại Việt Nam, Tòa án có thể ưu tiên chia giá trị tài sản thay vì hiện vật đất đai.
• Tài sản hình thành trước khi đăng ký kết hôn: Nếu vợ chồng đã tổ chức đám cưới, có tờ khai đăng ký kết hôn nhưng sau đó mới ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và được cấp sổ đỏ trước ngày ký giấy kết hôn, tài sản này vẫn có cơ sở để xác định là tài sản chung (theo Án lệ số 82/2025/AL).

5. Những lưu ý quan trọng để bảo vệ quyền lợi

• Lập văn bản thỏa thuận: Nên lập văn bản thỏa thuận về chế độ tài sản có công chứng hoặc chứng thực để tránh tranh chấp kéo dài.
• Lưu giữ chứng cứ: Chuẩn bị đầy đủ các giấy tờ chứng minh nguồn gốc tài sản (hợp đồng tặng cho riêng, di chúc thừa kế riêng, chứng từ thanh toán trước hôn nhân…).
• Kê khai trung thực: Hành vi che giấu, tẩu tán tài sản là vi phạm pháp luật và có thể dẫn đến việc bị Tòa án chia phần bất lợi hơn.
• Định giá tài sản: Khi có tranh chấp, nên yêu cầu cơ quan chuyên môn định giá lại tài sản theo giá thị trường để đảm bảo sự công bằng.

Để quá trình phân chia diễn ra thuận lợi, các bên nên tìm kiếm sự tư vấn của luật sư để phân tích chính xác các loại tài sản và xây dựng chiến lược thương lượng phù hợp

Liên hệ ngay với chúng tôi nếu bạn đang cần hỗ trợ pháp lý, hãy liên hệ ngay với Công ty Luật Việt Nguyên ngay bây giờ để được tư vấn và giải quyết vướng mắc pháp lý  cách chuyên nghiệp và hiệu quả nhất. Chúng tôi luôn sẵn sàng lắng nghe và cung cấp cho bạn những giải pháp, pháp lý tốt nhất để đảm bảo quyền lợi của bạn.

Kết nối với Việt Nguyên – An tâm vững bước
Liên hệ ngay để được tư vấn 1:1 cùng chuyên gia:

📞 Hotline: 0936.39.29.79 – 0937.67.69.69

📍 Trụ sở chính: Số 41 Cách Mạng Tháng Tám, phường Long Khánh, Tp. Đồng Nai.

📍 Chi nhánh: Số 23 Nguyễn Du, P. Trấn Biên, Tp. Đồng Nai.

📘 Facebook: Công ty Luật Việt Nguyên

🌐 web: https://luatsudongnai.org/

✉️ Email: luatsutrangiap@gmail.com | 💬 Zalo: 0937.67.69.69 – 0936.39.29.79

Việt Nguyên – Nơi công lý được hiện thực hóa bằng tâm huyết và tri thức!